Brüt-Net Maaş Hesaplama

Brüt Net Maaş Hesaplama Nedir?

Brüt net maaş hesaplama, işe giriş görüşmelerinde veya maaş güncellemelerinde size söylenen brüt maaş tutarının elinize gerçekte ne kadar geçeceğini hesaplamanızı sağlar. Brüt maaş, SGK primleri, gelir vergisi ve damga vergisi kesintileri yapılmadan önceki toplam maaş tutarıdır. Net maaş ise tüm kesintiler yapıldıktan sonra banka hesabınıza yatan tutardır. Türkiye'de brüt maaştan yapılan kesintiler oldukça yüksektir. Ortalama olarak brüt maaşın %25-35'i kesinti olarak gider. Bu oran gelir vergisi dilimi yükseldikçe artar. Yılın ilk aylarında net maaş daha yüksek, son aylarında daha düşük olabilir çünkü gelir vergisi kümülatif matrah üzerinden hesaplanır.

Maaş Kesintileri Nelerdir?

Brüt maaştan yapılan yasal kesintiler şunlardır: SGK İşçi Payı (%14): Sosyal Güvenlik Kurumu primidir. Emeklilik, sağlık sigortası ve işsizlik sigortası haklarınızı kazanmanızı sağlar. Brüt maaş üzerinden %14 oranında kesilir. İşsizlik Sigortası İşçi Payı (%1): İşsiz kaldığınızda işsizlik maaşı alabilmeniz için ödenen primdir. Gelir Vergisi (%15-40): Kümülatif vergi matrahına göre artan oranlı uygulanır. 2025 yılı dilimleri: 0-110.000 ₺ arası %15, 110.000-230.000 ₺ arası %20, 230.000-580.000 ₺ arası %27, 580.000-3.000.000 ₺ arası %35, 3.000.000 ₺ üzeri %40. Damga Vergisi (%0.759): Tüm maaş ödemelerinde sabit oran üzerinden kesilir. Toplam işçi kesintisi brüt maaşın yaklaşık %25-35'i kadardır. Ayrıca işveren de brüt maaş üzerinden %20.5 SGK işveren payı ve %2 işsizlik sigortası işveren payı öder.

Gelir Vergisi Dilimleri (2025)

2025 yılı gelir vergisi dilimleri şöyledir: 1. Dilim: 0 - 110.000 ₺ → %15 vergi oranı 2. Dilim: 110.001 - 230.000 ₺ → %20 vergi oranı 3. Dilim: 230.001 - 580.000 ₺ → %27 vergi oranı 4. Dilim: 580.001 - 3.000.000 ₺ → %35 vergi oranı 5. Dilim: 3.000.001 ₺ ve üzeri → %40 vergi oranı Önemli: Gelir vergisi kümülatif (yığılımlı) matrah üzerinden hesaplanır. Yani yılın başından itibaren toplam vergi matrahınız arttıkça üst dilimlere geçersiniz. Bu nedenle yılın son aylarında net maaşınız düşer. Örneğin 50.000 ₺ brüt maaşlı bir çalışan Ocak'ta %15 diliminden vergi öderken, Ekim ayından itibaren %20 dilimine geçebilir.

AGİ (Asgari Geçim İndirimi) Nedir?

AGİ, çalışanların medeni durumuna ve çocuk sayısına göre gelir vergisinden yapılan bir indirimdir. 2022 yılından itibaren asgari ücretlilerin gelir vergisi ve damga vergisinden muaf tutulmasıyla AGİ sistemi değişmiştir. Asgari ücret ve üzeri maaşlarda çalışanlar, asgari ücrete isabet eden gelir vergisi tutarı kadar vergi istisnasından yararlanır. Bu istisna otomatik olarak bordro hesaplamalarına yansır. Evli ve çocuklu çalışanlar için ek AGİ avantajları bulunabilir. Eşiniz çalışmıyorsa ve çocuğunuz varsa net maaşınız bekar bir çalışana göre daha yüksek olabilir.

İşverenin Toplam Maliyeti

İşveren açısından bir çalışanın maliyeti sadece brüt maaştan ibaret değildir. Brüt maaş üzerine eklenen işveren payları: SGK İşveren Payı (%15.5): İşverenin SGK'ya ödediği primdir. 5 puanlık indirimle %20.5'ten %15.5'e düşer. İşsizlik Sigortası İşveren Payı (%2): İşverenin işsizlik fonuna katkısıdır. Toplam İşveren Maliyeti = Brüt Maaş × (1 + %15.5 + %2) = Brüt Maaş × 1.175 Örneğin 30.000 ₺ brüt maaşlı bir çalışanın işverene toplam maliyeti yaklaşık 35.250 ₺'dir. Çalışanın eline geçen net maaş ise yaklaşık 22.000-24.000 ₺ arasında olur.

Sıkça Sorulan Sorular

Net maaş = Brüt Maaş - SGK İşçi Payı (%14) - İşsizlik Sigortası (%1) - Gelir Vergisi (%15-40, dilime göre) - Damga Vergisi (%0.759) formülüyle hesaplanır. Gelir vergisi matrahı = Brüt Maaş - SGK İşçi Payı - İşsizlik Sigortası'dır. Vergi dilimlerine göre hesaplanan gelir vergisi ve damga vergisi düşüldükten sonra net maaş bulunur.

2025 yılının ilk yarısı için asgari ücret brüt 22.104,67 ₺, net 17.002,12 ₺'dir. Asgari ücretliler gelir vergisi ve damga vergisinden muaf tutulmaktadır. İşverene toplam maliyeti ise SGK ve işsizlik sigortası işveren payları dahil yaklaşık 25.973 ₺'dir.

Gelir vergisi kümülatif matrah üzerinden hesaplanır. Yılın başında düşük dilimden (%15) vergi öderken, toplam matrah arttıkça üst dilimlere geçilir ve vergi oranı yükselir. Bu nedenle yılın son aylarında net maaşınız düşer. Örneğin 40.000 ₺ brüt maaşlı bir çalışan yılın ilk 3 ayında %15 diliminden, sonraki aylarda %20 ve %27 dilimlerinden vergi öder.

SGK primi brüt maaşın %14'ü oranında kesilir. Bu prim emeklilik hakkı, sağlık sigortası, iş kazası ve meslek hastalığı sigortası gibi sosyal güvenlik haklarınızı kazanmanızı sağlar. Ayrıca %1 oranında işsizlik sigortası primi kesilir. İşveren de kendi payından %15.5 SGK ve %2 işsizlik sigortası primi öder.

Türkiye'de brüt maaştan yapılan toplam kesinti oranı %25-35 arasında değişir. Bu kesintiler: SGK işçi payı %14, işsizlik sigortası %1, gelir vergisi %15-40 (dilime göre) ve damga vergisi %0.759'dan oluşur. Gelir vergisi dilimi yükseldikçe fark daha da açılır. Yılın son aylarında üst dilimlere geçildiğinde brüt-net farkı %35'e kadar çıkabilir.

Maaş bordrosunda şu bilgiler bulunur: brüt maaş, SGK matrahı, SGK işçi payı (%14), işsizlik sigortası işçi payı (%1), gelir vergisi matrahı, kümülatif vergi matrahı, hesaplanan gelir vergisi, damga vergisi, toplam kesintiler, net maaş ve varsa AGİ tutarı. İşveren payları (SGK %15.5, işsizlik %2) ayrıca gösterilir.

Yarı zamanlı (part-time) çalışanların maaşı çalışma saati oranında hesaplanır. Tam zamanlı haftalık 45 saat yerine örneğin 22.5 saat çalışıyorsanız, brüt maaşınız tam zamanlının yarısıdır. SGK primleri ve vergiler bu oran üzerinden hesaplanır. Ancak SGK prim gün sayısı da yarıya düşer, bu emeklilik sürenizi etkiler.

İşveren maliyeti = Brüt Maaş + SGK İşveren Payı (%15.5, 5 puanlık indirim sonrası) + İşsizlik Sigortası İşveren Payı (%2). Yani işveren maliyeti brüt maaşın yaklaşık 1.175 katıdır. 30.000 ₺ brüt maaşlı çalışanın işverene toplam maliyeti yaklaşık 35.250 ₺'dir. Buna ek olarak yemek, yol, özel sağlık sigortası gibi yan haklar da eklenebilir.

Brut Net Hesaplama